Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3
Kraszewski Józef Ignacy
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 1
" dopiero od chrześcian powziął myśl i dopuścił, że niewolnik bratem i pokornym przyjacielem być może, nieśmiało wszakże i jako paradox puszcza ją w świat, czując że się nie przyjmie. Aż do pałaców Cezara dochodziły już szmery o nowej a szkaradnej sekcie Nazarejczyków. Ta..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 2
" stulów, więzień, gminu, kohort żołdaków i podnosząc na wielkich i świętych mężów. Nieraz już gmina wiernych narażoną była na niebezpieczeństwo, jak w czasie oskarżenia i sądu na Pomponią Graecinę, ale dotąd jeszcze wszyscy wychodzili cało, i choć nienawidzono..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 3
" głuche tylko chodziły wieści, Cezar już się niepokoił niemi, bo sam cudów czynić nie umiał. Pomimo kilku za Tyberyusza już wydanych wyroków wygnania, powtórzonych później, na astrologów chaldejskich, wieszczbiarzy i wróżbitów, pełno ich było w Rzymie; arkady wielkiego Cyrku,..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 4
" po śmierci Chrystusowej, gdy Filip, drugi Diakon po Stefanie, kazał w Samaryi, spotkał się z tym człowiekiem, pozornie przyjął chrzest nawet, i poszedł za nauczającym. Ale go nie wiodło ani serce, ani nauki prawdziwej pragnienie, ani chęć poprawy i ofiary — całe życie strawił..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 5
" I mówił: — "Dajeie i mnie tę moc, aby na któregobychkolwiek ręce włożył, wziął Ducha Świętego". A Piotr rzekł do niego: — "Pieniądze twe niech z tobą będą na zginie-nie, żeś mniemał, iż dar Boży miał być za pieniądze nabywany. Nie masz cząstki ani działu w tej..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 6
" go wskazano jako najsławniejszego z owej wielkiej liczby astrologów, wieszczbiarzy i fałszywych proroków, których Rzym był pełen. Symon, stanąwszy gospodą u Alexandryjczyka, który również jak on zbliżył się był z razu do chrześcijan i porzucił ich potem zdradą, miał już w..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 7
" ustawionych przy Cyrku, szpetnych z pozoru i tamujących drogę usiłującemu coraz rozszerzyć się i rozlać mieszkaniu pana. Myślano już naówczas o zmieceniu tych kletek, aby gmachy potężniej się rozrosnąć mogły. Wśród tego lasu kolumn i ścian olbrzymich, wszędzie tłumy..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 8
" rączkowo, po żyłach wzdętych krew biegła szparkim strumieniem. — Ubrany po wschodniemu, w długiej szacie, na głowie miał zawój biały, jakim się naówczas żydzi odznaczali... postać jego przenosząca półgłową najroślejsze niewolniki germańskie, odbijała na tle tego tłumu,..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 9
" mu oglądać było można najeżoną świątyniami, domami i ściśniętemi domóstwy, wśród których gdzieniegdzie zielone kupki strzelały do góry, rysując się ciemno na malowanych, białych i czerwonych murach.... Słońce zachodziło właśnie, Symon spojrzał z otwartej galeryi do..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 10
" promienie słoneczne, barwami tęczy oblewały posadzkę mozajkowaną i ściany. Pomiędzy kolumnami wisiały korony i wieńce, które Cezar zdobył w igrzyskach, na teatrach, wśród cyrków, a takie ich było mnóstwo pomięszanych z suchemi gałęźmi palmowemi i wstęgami, że zliczyć je..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 11
" sobą Cezarze istotę, której przeznaczeniem zmieniać się co chwila i nową formę przybierać.... Byłem Chrystusem sam... znam ich cuda, ale ci co się zwą chrześcijany, fałszywemi są, i oszukaństwem lud mamią, a cudów czynić nie mogą.... Ucząc się wielkiej mądrości wiekuistej,..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 12
" zapłodnić... przewędrowałem świat, od Atlasu do dziewiczych lasów i mórz zastygłych północy, od Iberyi do Kaukazu, do świątyń podziemnych Egyptu; widziałem pokolenia czarne i jasnowłose, te które się kryją pod ziemią i co po lasach mieszkają, a wszędzie wziąłem coś z sił..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 13
" — Znasz przyszłość? — Widzę ją w chwilach jasnych, gdy z człowieka staję się Bogiem... — Zwyciężasz dzikie zwierzęta? — Czarują, węże i odbieram im siłę szkodliwą, zabijam najsroższe bestye wejrzeniem... — I zawsze jesteś gotów ku temu? — rzekł Cezar. — Panie !..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 14
" okrycia do koła całej postaci począł się wydobywać jakby obłok, jak mgła biała, coraz gęstsza, coraz silniejsza... i otoczyła Symona, osłoniła, objęła, przed oczyma Cezara... Neron cofnął się zdziwiony.... Po chwili milczenia, w której zdumienie odmalowało się w twarzy..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 15
" — Jestto istota jak ja boska i przeznaczona do dziwnych, wyższych losów. Mimo że w podłem ciele dziś mieszka jej dusza, bom ją, wykupił niewolnicą, jako wcieloną a upadłą prawdę, aby podnieść z. poniżenia i przenieść z sobą na łono ojca przedwiecznego (1) jestto... druga..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 16
" przesuwać jak obłoki, znaki niecierpliwości i cierpienia. Wszedł z powrotem Doriforus. — Co czynić? — ujrzawszy go zawołał Neron — powiedz mi co czynić? Już mnie tak wszystko, znużyło, że nie mam chwycić się czego. Wszyscy ludzie jednakowi, cały świat jednostajny, Bogowie..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 17
" mnie... Chyba Rzym spalić, zburzyć jak Troję i wznieść na nowo... Doriforus pobladł. — Tak! podłożyć ogień na cztery rogi, obalić resztę taranem... a z gruzów wznieść taki gród aby wieki pamiętały Nerona, który będzie drugim Romulem!! To była pierwsza myśl, zrodzona w..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 18
" XII. Wyszedłszy z Palatyńskiego labiryntu Symon, — za którym niewolnik Cezara niósł dar pana w pole szaty, (garść złota) — puścił się ku Alexandryjskiej gospodzie. A idąc myślał frasobliwie o swojem szczęściu, o zemście swojej i o Cezarze, który nagradzał czasem, lecz i..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 19
" W istocie, wpośrodku gromadki, która szła powoli w cieniach kolumnady, ukazała się poważna głowa Apostoła, spoglądającego smutnie na miasto i tłumy śpieszące ku rozpuście, co noc im całą zająć miała. Oczy jego i usta zdawały się modlić i błagać o upamiętanie. Symon..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 20
" chwytając za szatę Apostoła, który się cofnął unikając dotknięcia jego. — Stanie się jakeś powiedział... — odparł Piotr, i w tłumie przechodzących znikł ze swojemi, a Symon pozostał ścigając go długo wzrokiem krwi i zemsty pełnym.... Piotr szedł dalej smutny, a..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 21
" byli uczestnikami grzechów jej, ażebyście nie odnieśli plag jej. Albowiem grzechy jej przyszły aż do nieba, i wspomniał Pan na nieprawość jej. Oddajcież jej jako i ona wam oddawała: a dwójnasób dwojako oddajcie wedle uczynków jej. W kubku, którym nalewała, nalewajcie jej w..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 22
" I zawołali, widząc miejsce zapalenia jego, mówiąc — a któreż podobne miastu temu wielkiemu?! A jednej godziny spustoszało. "... Gdy tak mówił Piotr słowami brata w Apostolstwie Jana, mrok począł padać na Rzym i światła po grodzie onym gorzeć zaczęły, a w sadach jego i..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 23
" Nikt z ucztujących nie przeczuwał, że płomię Troi groziło stolicy Romula. Wtem nagle, blizko stojących, część cyrku od góry Palatyńskiej i Coelieusowej, zażegnięta stanęła w mgnieniu oka oblana płomieńmi, które wiatr rozdymając południowo-zachodni, niósł na miasto. Tu..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 24
" Zamieszanie to nie dopuszczało ratunku tak, że często gdy przed się patrzali, płomię ich z boków lub z tyłu chwytało, a gdy do sąsiednich usiłowali schronić się części, znajdowali je już pożarte od płomieni, i ogień gnał za niemi w ślady... gdy jeszcze zdało się im, że..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 25
" Troi, któremu klaskają Augustami (1), z drugiej Piotr, zwiastujący zagładę wszetecznego Babilonu — jakież to pióro obraz ten skreślić potrafi?? I palił się tak Rzym dzień jeden cały, weszło słońce czerwone na zgorzeliska, a płomień i dymy unosiły się dalej jeszcze, zaszła..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 26
" — Radzić? myśleć? — zawołał — fałszywie zowiący się chrześcijanami Rzym zapalili! oni wnieśli nań pożogę i zniszczenie!... Ludowi to rzucić tylko! uwierzy!... Neron uśmiechnął się, i blada twarz jego zarumieniła się gorączkowo. Wydano wnet rozkazy, aby ratować..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 27
" stoszenia przerażający, jakby po nieprzyjacielskiej napaści, jak po rabunku okrutnym... U stóp Esquillinu czarne gruzy rozsypane i płomię dymiące jeszcze, świadczyło gdzie się wstrzymała pożoga... Jeszcze raz potem ogień z mocą, nową wzmógł się i rozdął wśród nocy od..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 28
" żądzę zemsty. Osobiści nieprzyjaciele nowej wiary szerzyli ją gorliwie; przyczyniał się do tego i Symon Magus i dwór Cezara, który pana bronił... Neron zuchwały zwykle, drżał teraz usiłując odwrócić od siebie podejrzenie, które łatwo poprzeć było można świadectwem łudzi..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 29
" walczyli o kawałek chleba na zwaliskach i gruzie... z drugiej, garść chrześcijan dobijała się aby podzielić z biednemi od ust odjętym pokarmem... Słudzy Pudensa, dzieci, niewiasty pobożne, szli od rana na spalone i jęczącemi zasłane części miasta, niosąc żywność, owoce, wino w..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 30
" XIII. W nieszczęściu szczególniej człowiek jest łatwowiernym i zabobonnym; wierzy lada wieści, narzeka i szuka przyczyny złego we wszystkiem co się mu nastręczy. Rozpacz pogorzelców, zniszczenie, ubóstwo, głód, rozjątrzyły ich łatwo przeciwko chrześcijanom, którzy dotąd..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 31
" ła świata. Nie znak krzyża, który na piersi kładli, ale uczynki ich wydawały przed pogany. Wśród spalonego Rzymu, w domu Pudensa, którego wewnętrzne podwórce z otaczającerni je budowami ocalało, choć przyległe Thermy w gruzy upadły — wieczorem, w kilka dni po ogniu wielkim,..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 32
" Wspomnijcie na męczeństwo Stefana i Jakóba i [..]lu już braci naszej! azali nie pragniecie cierpie[...] oni dla miłości Chrystusowej? azali dla męki [...] przecie się Boga i uciekniecie dla żywota doczesnego? Kto nie mocen duchem, niech odchodzi w pokoju, ale synowie Boży silni będą..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 33
" Już zdala po sadach Cezara rozpalone widać [...] ognie, przy których lud od kilku dni koczo[...] a u wnijścia do bram zewsząd naciskający się [...]in, rycerstwo, senatorowie z kolei wpuszczani wchodzili... Z tłumów niekiedy, szczególniej między niewolnikami, wyzwoleńcami i dwornią..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 34
" ołtarzami bóstw składali ofiary, a lud niecierpliwy wrzeszczał o krzyże dla winowajców. Wtem zgiełk ów i wrzawa uciszyły się — Cezara na rękach wyniesiono z pałaców jego; jechał na karkach Germanów pleczystych, w stroju woźnicy, w barwie zielonych, z wieńcem na skroni i biczem..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 35
" Dziejopis tej epoki (Tacyt), który chrześcijan miał za winnych i godnych kary, z powodu ich obrzędów, sam pisze, że sposób, w jaki się nad niemi pastwiono — szyderstwo, jakie mu towarzyszyło, wzbudzały litość w najtwardszych sercach. Ogrody Cezara zmieniły się w plac wymyślnego..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 36
" czających — daleko więcej Rzym kryje ich w sobie i głównego sprawcy nie pochwyciliście jeszcze... ukrył się lub uszedł.... Walka nie skończona ! odżyją z tych stosów... Patrzcie jako są silni... cóż im daje tę moc? czary ich? Azali może człowiek wycierpieć tyle i konać z..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 37
" Cezar długo pił rozkosz tego widoku i zapach ciał zgorzałych nozdrzami chwytał rozdętemi, wpatrując się w poszarpane zwłoki, w niedopalone szczęty trupów. — Zwyciężeni — rzekł wreszcie z uśmiechem... — Nie jeszsze — odparł Symon Magus — nie Cezarze! to mało! Spytaj jak..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 38
" XIV. Wybuch ten straszliwy, który tysiące ludzi życie kosztował, nietylko nie powstrzymał szerzenia się wiary, ale urok jej i siłę powiększył. Na placu męczeństwa, w tłumach, mnóstwo ludu nawróconego zostało siłą, która nań od stosów spłynęła... uczuli kędy jest..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 39
" Tu teraz, w głębiny opuszczone, wilgotne i niezdrowe, po wielkim pożarze Neronowym począł się lud chronić ubogi, wśród którego najwięcej było chrześcijan; — tu, po wielkiem męczeństwie, gdy noc skryła przed oczyma siepaczów resztki krwiożerczej biesiady, pilnujący w tłumach..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 40
" wszystko co oglądały oczy człowieka. Od jeziora Avernu chciano wykopać kanał żeglowny do ujścia Tybru, przez puste pola i góry wyniosłe, aby wody dostarczyć ogrodom — ale ta praca olbrzymia ledwie poczęta, nigdy dokonaną nie była. Z Tybru tylko i błot Pontyńskich potworzono..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 41
" i Pentelicki i Frygijski czerwonemi poprzerzynany żyłami, i żółty z Kóryntu, i Thessalijski zielony, i wyłamany z gór Caristus i Scyros i Lesbijski i Sigejski, i drogi ów czarny Lucullowym zwany, którego pierwszy w Rzymie użył Lucullus.... Głowy kolumn zdobił bronz i złoto, a..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 42
" czenników ciała, domy modlitwy i przytułek, ma jacy ochronić od mogącego codzień wybuchnąć prześladowania. I tam ubodzy Chrystusowi słudzy starali się przystroić przybytek, w którym codzień straszliwa powtarzała się ofiara, i tam, po drobnym kamyczku, znoszono litostroty na..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 43
" XX. Dwa lata upłynęły od wielkiej Rzymu pożogi, a chociaż prześladowanie chrześcijan nie miało już tego charakteru jaki mu Neron nadał w początku, broniąc siebie i zwracając winę swą potwarzą na niewinnych, trwało ono przecie nie tylko w Rzymie, ale w państwie całem, gdyż..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 44
" wywieziono stary gruz i zwaliska... Ale szalonej rozrzutności zbytnika nie starczyło już wycieńczonego skarbu, wydartych przemyślnemi sposoby kontrybucyj i konfiskat; szukano wszelkich możliwych środków pomnożenia dochodów, nakładając coraz nowe i uciążliwsze podatki na Azyę i..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 45
" dać najbliższych, sądząc że tem mizerne uratują życie. Neron, dowiedziawszy się o liczbie spiskowych, przeraził się nią i otoczył strażami nietylko niedostępne pałace, ale Rzym cały, mury jego, morskie i Tybrowe brzegi. Pretoryanie, niewolnicy jego, germańskie żołdactwo..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 46
" zbyć nauczyciela, który choć nieśmiało i rzadko, odzywał się jednak z przestrogą, upamiętaniem. Imie Seneki zostało wspomniane w zeznaniach Natalisa, stosunki jakieś łączyły go z Pisonem. Powracający znad brzegów morza, z willi swej Seneca, z żoną Paulina, i dwoma..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 47
" — Jedźże i powiedz mu aby umarł! — zawołał Neron. Rozkaz ten tak się wydał zimno okrutnym i srogim, że Trybun sam go już zanieść nieśmiał starcowi; wysłał z nim jednego ze swych Setników (Centurionów), aby Senece wolę Cezara objawił. Usłyszawszy wyrok ucznia, Seneca..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 48
" żonę i począł z kolei dodawać jej męztwa, widząc jak we łzach tonęła, zaklinając by powstrzymała boleść i w cnotliwego życia obrazie pociechy po jego stracie szukała. Ale Paulina przerwała mu żywo: — Ja z tobą chcę umrzeć! ja umrę z tobą! Żołnierzu — rzekła..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 49
" na pożegnać.... Płacz stłumiony rozlegał się w mieszkaniu przed chwilą spokojnem... Do końca pisarz dbały o swą sławę, Seneka, który już tabliczek i stylu w drżących rękach utrzymać nie mógł, kazał ostatnie swej myśli wyrazy wyzwoleńcowi spisywać. Ale śmierć oczekiwana..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 50
" — Libacyę tę — rzekł gasnącym już głosem — poświęcam Jowiszowi wyzwolicielowi (Jovi Liberatori.) To były słowa jego ostatnie; zanurzył się w wyziewach pary i skonał. Dziwić się można tej śmierci, tak spokojnej, tak pogańsko-pięknej, obok życia, które jej nie odpowiada;..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 51
" Nic jaśniejszego nad tę zmianę w życiu człowieka, który nagle opuszcza dwór, wyrzeka się władzy, szuka spokoju, i w pismach już swoich naucza tego, co chrześcijanie dopiero z wiarą objawioną do Rzymu przynieśli. Smierć więc tę filozofa, jak wiele ułomków z pism jego, do końca..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 52
" Ale ze łzami, na klęczkach prosili go uczniowie, Piotr wreszcie zmiękł i zezwolił. Ciemno już było, gdy z domu Pudensa, po ostatniej modlitwie, wśród łez i łkania odprawionej, z pośrodka cisnących się, by wziąść jeszcze raz błogosławieństwo i ucałować szaty jego —..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 53
" obleczon światłem. Białe miał szaty, a suknię podróżną, i iść się zdawał ku uśpionemu grodowi. Piotr wylękły przykląkł przed Panem, wołając: — Panie! dokąd idziesz? (Domine! quo vadis?) — Idę do Rzymu — dał mu się słyszeć głos — aby się dać drugi raz..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 54
" gów, — spotkał przed portykiem wracającego z nocnej wyprawy jakiejś Symona Maga. Biesiadował on z Heleną razem, Cezarem, Bassusem i Vatiniusem u Tigellina, a Neronowi właśnie był nabił głowę Bassus tem, że skarby, które uciekająca z Tyru Dido (1) zakopała w pustyń..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 55
" naprzód wzięty był na dwór, by w czasie uczt swawolnemi zabawiać żartami. Rzucano nań pestkami, oblewano wodą, smalono włosy, lagrem smarowano policzki — znosił wszystko, sam z siebie i z drugich szydząc ze śmiechem satyra; ale powoli tych uczt stał się konieczną przyprawą. Bez..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 56
" posiadł! — zaśmiał się Symon — moja jest większą — dla czego mi się nie obronisz? — Bóg sam obroni gdy zechce.... — Do więzienia! — krzyknął Vatinius — do więzienia... chrześcijanin jest, nie zapiera się.... — Obaczemy twe cuda! — Ujrzycie, ale cuda Boże! —..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 57
" otworem drugim takimże z niem połączone, było nocą i śmiercią. Ze środka wschodów Gemonii, wejście było na przyciemnioną izbicę, w której straże i siepacze słuchały obojętnie jęków zamkniętych w ciemnicy więźniów. Za drzwiami żelaznemi, w tej komnacie, około dwóch..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 58
" dziła trafem Syryjska wyzwolenica Magdalena, dziś domownica Cellii i gorliwa chrześcijanka. Z załamanemi rękoma, przerażona, pobiegła natychmiast dać wiedzieć chrześcijanom, że Apostoł odprowadzony został do Mamertyńskiego lochu. Napróżno go pytali o jego zbrodnię i winę..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 59
" roko, gdy dłonie połączone i usta jedno brzmiące na pomoc Pana wezwały. W cichości siedli u wilgotnych murów Tulliańskich. W górze, nad ich głowami, ściskały się coraz nowe ofiary i jęk ich a dziwne krzyki, ryk rozpaczy, śmiechy pijane, dziko w ich uszach dźwięczały wśród..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 60
" to siła w nich niezmierna i Bóg jakiś być musi z niemi. I rzucali im chleb spleśniały, spuszczali dzban z zatęchłą wodą Tybrową, a nigdy żaden nie usłyszał prośby ani żebrania o litość. — Nawet o śmierć nie proszą — mówili sobie — nawet umrzeć a oszczędzić sobie..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 61
" wać ich do rozmowy, a Paweł i Piotr poczęli odpowiadać im z kolei, nie tracąc zręczności ku nawróceniu... I w ciszy tych lochów, wśród więzów i ciemności, szło dalej dzieło Chrystusowe... a gdy Rzym wielki i świetny bawił się z Cezarem w Cyrkach, ucztował po willach,..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 62
" cessus i Martinian i za ich przykładem co było żołnierza — przejęci duchem Chrystusowym, przerażeni, podbici, co dzień i co godzina silniejąc w nawróceniu rozpoczętem, skłaniali się już do chrztu przyjęcia. Tak i w ciemnicy zapartej owi rybacy dusz jeszcze swój połów..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 63
" glądajacych się twarze żołnierzy, których serca już wiara zniewalała. Wstał naówczas Piotr potrząsając więzy swoje, i jął do tej rzeszy kazać... do leżących u nóg jego stróżów i do słuchających go z góry pretoryanów, ucząc ich a modląc się za nich razem, aby uprosić..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 64
" niemi zeszło w głąb po odrodzenie czterdziestu i siedmu ze straży i żołnierstwa, — do. chrztu u podziemnej krynicy. I trwali wszyscy na modlitwie aż do dnia białego. Wstał dzień nareszcie i wrzawa głucha słyszeć się dała od strony Cyrku. * * * "
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 65
" XVI. Po wielkim pożarze, w którym znaczna część gmachu Cyrkowego zgorzała, z nową wspaniałością i przepychem a pośpiechem największym odbudowano Arenę nową, plac na którym Cezar codziennie prawie uganiał się z wozami lub przypatrywał zapasom gladyatorów. Okopcone murów..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 66
" szce, wywleczono Apostoła z więzienia aby był świadkiem zwycięztwa i apotheozy nieprzyjaciela. A gdy go wiedziono okutego łańcuchami ciężkiemi od Gremonii ku Cyrkowi, otoczonego siepaczami, stąpającego spokojnie jakby szedł na tryumf nie na upokorzenie — lud wszelaki cisnął się..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 67
" kany i dziki, ale dziś obietnica nieznanego dotąd nikomu widowiska utrzymywała go w gorączkowym niepokoju. Znać było, że pragnął czegoś niesłychanego, że nie wierzył cudowi i gotów był zawód doznany srogą odpłacić karą... Wszystkich oczy zwracały się na płaski dach,..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 68
" Piotr nie zmrużył powiek i owszem, zdala, zmierzył śmiało wzrokiem zuchwalca. I widać było na twarzy Maga jakby niepewność i pomięszanie. Wtem tłum naprzód, potem Cezar, który dzielił jego uczucia, okazywać zaczęli znaki niecierpliwości wielkiej — Symon pobladł. U bark jego..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 69
" zwrócony, opuścił ręce i padł z krzykiem przerażenia, jak kamień z procy ciśnięty. Upadek jego był tak szybki i niespodziany, że nim go dojrzano prawie, już rozbity zaległ arenę, a krew z podruzgotanego ciała czerwonym tryskiem oblała jasne szaty Cezara i Poppei. Zdumienie..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 70
" Uczniowie też Symona, przyjaciele jego na dworze Cezara o śmierć tę obwiniali Piotra, i Neron zajadł się gniewem o nią, bo na Magu budował nadzieję odkrycia skarbów Didony, których potrzebował nienasycony na swe uczty, gmachy i dzieła mające go unieśmiertelnić. Gotowało się..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 71
" mnych swych cmentarzach lub rozpierzchnęli pojedynczo po willach i ogrodach, uszli tej pogoni, która dzień i noc trwała całą. Neron chciał mieć wielkie igrzysko z samych chrześcijańskich ofiar złożone, a śmiał się dziko mówiąc, że ci co siłę mają tak wielką, pewnie dobrze..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 72
" i starcy zgrzybiali, i tacy co rzucali rodzinę. Ale wówczas nie było sieroctwa, bo wszyscy jedną stanowili Chrystusową gromadkę, ojcami byli sobie i bracią, wszystkich serca jeden wielki święty węzeł spajał. Gdy z różnych stron grodu poczęto tak spędzać pochwytanych i wydanych..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 73
" I wiedzionych ku więzieniom miejskim lud obrzucał błotem i kamieniami, wołając i domagając się prędkiego nasycenia swej zemsty. Przypisywano wszystkie klęski ówczesne, trzęsienia ziemi, burze, mór i głody, które niszczyły prowincye rzymskie, bogom obrażonym chrześcijańskiemi..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 74
" cią towarzyszami, niedawno nawróconymi, nagle drzwi łamać zaczęto gwałtownie i pretoryanie z setnikiem ukazali się w atrium. Helios wstał uczuwszy przychodzącą godzinę. — Do Gemonij ich wlec! — wrzeszczało żołdactwo — na śmierć Nazarejczyków!... na krzyże Żydów i..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 75
" uderzony w głowę stary Helios, dumnie czoło podnosząc — wszędzie są! pełno ich po pałacach i podziemiach, po wsiach i miastach, po świecie całym... są wśród was samych... otaczają matkobójcę... i wkrótce o pogan spytać przyjdzie — kędy są? A zwróciwszy się ku swoim,..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 76
" domagające się chrztu i męczeństwa... głosy wielkiemi. Neron zadrżał zadumany i przelękły... nie pojmował tego pragnienia śmierci. Jak dzień znowu był Cyrk pełen, a ze zwierzyńców od gościńca Tiburtyńskiego i obozu straży, wieziono w klatkach dzikiego źwierza, ryczące lwy i..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 77
" jące i dziwne, około których stawała gawiedź wzruszona, nie mogąc pojąć ich z razu. Tu ojciec wyrywał się z objęć żony i dzieci by iść z hufcem skazanych, tam matka rzucała sieroty i biegła napróżno wstrzymywana chcąc się połączyć ze współwyznawcami. Dzieci ocalone..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 78
" Naówczas, na znak chustą dany rozpoczęło się to krwawe igrzysko, którego żadne pióro opisać nie jest w stanie. Miało się ono jeszcze sto razy powtórzyć, nim . krzyż nad Rzymem podniósł się i rozpromienił. Z hymnami tryumfu szły białe orszaki na męczeństwo, i padały jak..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 79
" ofiarowania Bogom przed dymiącemi ołtarzami na Spinie u nóg Cezara; ale nikt prawie, oprócz kilku zesłabłych i spodlonych, nie dał się namówić na odstępstwo. Niektórzy już idąc ku Pulvinarowi, nagle zakrywszy oczy z krzykiem nazad rzucali się w arenę, i wstydząc chwili..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 80
" nosić uświęcone reszty aby je osobnym uczcić pogrzebem. I jako mrowie wystąpili ludzie nowi, którzy wzięli na barki skarb drogi, i siecią ścieżek tajemnych unieśli do podziemnych cmentarzy, aby je złożyć w ołtarzach lub powierzyć ziemi. Te trupów tysiące chroniąc od..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 81
" XVII. EPILOG. Dziejów tych pierwocin chrześcijańskiej wiary nie będziemy dłużej malować, pióro i pędzel nie wystarczyłyby zadaniu; jedno słowo i rys najprostszy nad najwyszukańsze obrazy silniej tu mówią, gdzie wszystko jest cudem. Wiara nowa rozkwita w latach..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 82
" Wkrótce po opisanych wypadkach, zabita kopnięciem nogi przez potworę, zmarła Poppea, wróciło znów panowanie wyzwolenicy Aktei i dawnych ulubienic Cezara; igrzyska następowały jedne po drugich, lud wystarczyć im nie mógł. Widziano wśród tych długich widowisk mdlejące niewiasty,..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 83
" teatrach Cezar zdobył korony. — Na wozie jechał sam tryumfator, w purpurowej szacie, w chlamydzie złotemi sypanej gwiazdami, w koronie olympijskiej na czole, z pythyjską w dłoni. Za nim siedział muzyk Diodor, niby więzień, podbitego kraju władzca; dalej szły orszaki augustanów,..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 84
" Później ruszył obojętnie w ulubioną Campanią, w Neapolis u stołu biesiadnego napędziły go znów listy groźne... tą razą wybuchnął gniewem, wściekłością i zemstą; ale przywykły do zwycięztw łatwych, nie szukał nawet środków uniknienia niebezpieczeństwa. Wysłał tylko do..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 85
" Stanęło na tem, że kobiety poprzebierane za amazonki, towarzyszyć mu miały w wyprawie. Cezar chciał iść, stanąć przed zbuntowanemi i z rozczuleniem i łzami przemówić do nich, nie wątpiło wrażeniu jakie uczyni wymową, że rzucić mu się do nóg muszą, zwyciężeni jego..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 86
" i igrzysk ulubionych... poświęcając świątynię Poppei. Wśród tych szybko po sobie następujących wypadków, jeden z rzezańców Nerona, w chwili gniewu jego osmagany, wybiegł z Palatynu roznosząc wieść, że Cezar ma myśl wyrżnąć w pień wszystkich Rzymu mieszkańców, zapalić..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 87
" sić miłosierdzia... choćby w dalekim Egypcie przytułku. Mowę nawet w tym celu przygotowaną nakreślił na tabliczkach, które przy nim znaleziono. Tymczasem noc nadeszsła; Cezar znużony wysileniami usnął, ale się budzi miotany strachem, osamotniony, opuszczony od swych straży. Śle..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 88
" runami, wśród wycia wichru i drżenia ziemi kołyszącej się pod ich stopami. Przejeżdżając mimo obozu, słyszy miotane na siebie przekleństwa, spotyka co chwila ludzi szukających, dopytujących o Nerona... Koń jego pada, wiatr zrywa mu z twarzy zasłonę, i mijający pretoryanin go..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 89
" ostrzów... i odłożył je znowu. Chwila ostatnia nie przyszła jeszcze. — Sporus ! rozpocznij przedśmiertne jęki... dajcie mi przykład — woła — o! nie mam męstwa! Nieprzystało to Neronowi! Wtem wrzawa i tentent oznajmują pogoń przybywającą; Neron jeszcze wiersz z Illiady Homera..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 90
" Wiatr wieków rozwiał je po pustych Rzymu polach... Na nim wygasł ród jego, półtora wieku panujący Rzymowi. Tym obrazem sprawiedliwego sądu Bożego skończmy opowiadanie nasze... krwawo świtająca jutrzenka nowej ery wschodzi po tej nocy posępnej. KONIEC Żytomierz d. 19..."
Capreä i Roma . T. 2 : obrazy z piérwszego wieku : 4ry tomy we 2ch cz. 3 - strona 91
" SPIS ROZDZIAŁÓW. XXIV ...str. 5 XXV...str.11 XXVI...str. 22 XXVII...str.32 XXVIII...str.38 XXIX...str. 49 CZĘŚĆ II-GA ROMA. I....str. 59 II...str.75 III...str.91 IV...str.108 V...str.118 VI...str.131 VII...str.146 VIII...str.162 IX...str.185 X...str.195 XI...str.199 XII...str..219..."